วิธีปลูกสะระแหน่ (Peppermint)

สะระแหน่

สะระแหน่ เป็นผักที่ใช้ใบมาประกอบอาหารพวกลาบ ยำ ใช้กลิ่นจากใบในการรับคาว และรสชาติของใบสะระแหน่ก็เป็นที่ถูกใจของชาวเอเชีย นิยมปลูกสะระแหน่เป็นผักสวนครัว สามารถปลูกได้ตลอดปี ทนอากาศร้อนและอากาศหนาวได้ดี เจริญได้ดีตั้งแต่ที่ต่ำไปจนถึงภูเขาสูงถึง 1,400-1,500 เมตร จากระดับน้ำทะเล กลิ่นของสะระแหน่มาจากต่อมใต้ใบ ลำต้นเป็นไม้เนื้ออ่อน เป็นพุ่มเตี้ยและอาจเลื้อยได้

สะระแหน่ มีหลายชนิดดังนี้ คือ

สะระแหน่สวน มีใบหยักๆ ลำต้นเลื้อย มีกลิ่นหอมอ่อนๆ รสจากใบเผ็ด นิยมทำอาหารพื้นมือง เช่น ลาบ สะระแหน่พวกนี้เมื่อจำแนกจะได้ดังนี้

  1. Mentha merdinah
  2. Mentha viridis
  3. Mentha Javanica

ส่วนใหญ่จะเป็น Mentha viridis ซึ่งได้พบว่ามีการปลูกตั้งแต่สมัยรัชกาลที่ 6 ส่วน Mentha Javanica ยังไม่ใช้ในการประกอบอาหาร

การปลูกสะระแหน่ ปลูกโดยใช้ลำต้นที่มีตาปักลงในกระบะหรือกระถางดินร่วน โดยการใช้ดินผสมปุ๋ยคอก โดยทั่วไปมักไม่ปลูกไว้กลางแจ้งตลอดวัน มักไว้ที่ที่บังร่มเงาบ้างเล็กน้อย จะเจริญและเลื้อยเต็มพื้นที่ ควรเด็ดยอดบ่อยๆ เพื่อให้แตกยอดใหม่

มินต์ (Mint) เป็นพืชที่ปลูกเพื่อสกัดเอาน้ำมันหอมระเหยปลูกกันมากระยะหนึ่งแต่เนื่องจากตลาดไม่แน่นอน จึงล้มเลิกไป น้ำมันของมินต์ใช้สำหรับทำก้นกรองบุหรี่และผสมเครื่องหอม เครื่องสำอางหลายชนิด มินต์มีหลายชนิด

  1. Mentha arnrnsis var. piperascens ชนิดนี้ปลูกมากในประเทศจีน ญี่ปุ่น ไต้หวัน อินเดีย และออสเตรเลีย ใช้ผลิตน้ำมัน arnensis oil ซึ่งมี menthol ประมาณ 80-90%
  2. Mentha piperita ผลิตน้ำมัน peppermint มี menthol 45% ทั้งชนิดที่ 1 และ 2 นี้รวมกันเรียกว่า peppermint oil
  3. Mentha pullegium ให้น้ำมัน 0.9% โดยจะมี pulegon อยู่ถึง 73.46% โดยจะเอาไปใช้ผลิต synthetic menthol เคยปลูกในลาว แล้วนำเข้ามาปลูกในจังหวัดหนองคาย และก็ได้ปลูกแพร่หลายเป็นพืชสวนครัว

การดูแลรักษาสะระแหน่

การปลูกสะระแหน่ หรือ มินต์นั้นไม่ยุ่งยากเพียงแต่ต้องใช้น้ำอย่างเพียงพอ อาจให้ปุ๋ยไนโตรเจนสัปดาห์ละครั้ง เมื่อสะระแหน่เจริญเต็มที่ควรเด็ดยอดเสมอๆ มิฉะนั้นต้นจะเหี่ยวเฉาได้ง่าย และเมื่อเจริญได้สัก 4-6 เดือน รากจะเจริญมากหากปลูกอยู่ในกระบะหรือที่จำกัด ต้นสะระแหน่อาจทรุดโทรมใบเล็กลงควรรื้อเอาใบทิ้งไปและเอาลำต้นใต้ดินปลูกในเครื่องปลูกใหม่ สะระแหน่จะกลับมางอกงามขึ้นอีก

เรื่องโรคและแมลง ยังไม่พบว่ามีโรคและแมลงอะไรทำความเสียหายกับสะระแหน่